Zniesienie współwłasności – adwokat Łódź

Współwłasność to sytuacja, w której jedna rzecz – najczęściej mieszkanie, dom, działka lub samochód – należy do kilku osób jednocześnie. Powstaje zwykle po dziedziczeniu, po rozwodzie albo przy wspólnym zakupie nieruchomości. Gdy współwłaściciele nie potrafią porozumieć się co do korzystania z rzeczy, jej sprzedaży lub kosztów utrzymania, rozwiązaniem jest zniesienie współwłasności. Jako adwokat w Łodzi prowadzę takie sprawy zarówno w drodze ugody, jak i przed sądem.

Kiedy można żądać zniesienia współwłasności?

Każdy ze współwłaścicieli może w każdym czasie żądać zniesienia współwłasności. Uprawnienie to może zostać wyłączone czynnością prawną tylko na czas określony, nie dłuższy niż pięć lat. Roszczenie o zniesienie współwłasności nie ulega przedawnieniu, dlatego można je zgłosić nawet wiele lat po powstaniu współwłasności.

Najczęstsze problemy między współwłaścicielami

  • jeden ze współwłaścicieli zajmuje mieszkanie i nie dopuszcza do niego pozostałych,
  • współwłaściciel wynajmuje nieruchomość i nie rozlicza się z czynszu,
  • spór o koszty remontów, podatków i opłat,
  • brak zgody na sprzedaż nieruchomości lub na wysokość spłat,
  • współwłasność wielu spadkobierców, z których część mieszka za granicą.

Sposoby zniesienia współwłasności

Zniesienie współwłasności w drodze umowy

Jeżeli wszyscy współwłaściciele są zgodni, mogą znieść współwłasność umownie. W przypadku nieruchomości umowa wymaga formy aktu notarialnego. To rozwiązanie najszybsze, ale wymaga porozumienia co do sposobu podziału i wysokości spłat.

Sądowe zniesienie współwłasności

Gdy porozumienia brak, składa się wniosek do sądu rejonowego. Opłata od wniosku wynosi 1000 zł, a jeśli wniosek zawiera zgodny projekt zniesienia współwłasności – 300 zł. W toku postępowania sąd rozstrzyga także o wzajemnych roszczeniach współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy, np. o rozliczeniu pożytków (czynszu) i nakładów.

Jakie rozstrzygnięcie może wydać sąd?

Podział fizyczny

Jeżeli jest to możliwe i nie sprzeciwia się przepisom ani społeczno-gospodarczemu przeznaczeniu rzeczy, sąd dzieli rzecz fizycznie – np. działkę na kilka mniejszych lub dom na odrębne lokale.

Przyznanie rzeczy jednemu współwłaścicielowi ze spłatą

Najczęściej mieszkanie przyznaje się jednemu współwłaścicielowi z obowiązkiem spłaty pozostałych. Sąd może rozłożyć spłaty na raty, płatne w terminie nieprzekraczającym łącznie dziesięciu lat, i określić ich oprocentowanie.

Sprzedaż rzeczy (podział cywilny)

Gdy podział fizyczny nie jest możliwy, a żaden ze współwłaścicieli nie chce lub nie może przejąć rzeczy ze spłatą, sąd zarządza sprzedaż rzeczy w drodze licytacji komorniczej i podział uzyskanej kwoty. To rozwiązanie zwykle najmniej korzystne finansowo – dlatego warto wcześniej rozważyć ugodę.

Zniesienie współwłasności a dział spadku

Po śmierci bliskiej osoby spadkobiercy stają się współwłaścicielami majątku spadkowego. W takiej sytuacji zamiast zniesienia współwłasności prowadzi się zazwyczaj dział spadku, w którym można jednocześnie znieść współwłasność rzeczy należących do spadkobierców również z innego tytułu. Więcej o sprawach spadkowych przeczytasz na stronie prawo spadkowe – porady prawne w Łodzi.

Jak pomagam przy zniesieniu współwłasności?

  • analiza stanu prawnego nieruchomości (księga wieczysta, tytuł prawny, obciążenia),
  • negocjacje między współwłaścicielami i przygotowanie projektu ugody,
  • przygotowanie wniosku do sądu wraz z rozliczeniem pożytków i nakładów,
  • reprezentacja w postępowaniu przed sądem w Łodzi, w tym przy opiniach biegłych rzeczoznawców,
  • współpraca z notariuszem przy umownym zniesieniu współwłasności.

Zobacz także: podział majątku po rozwodzie oraz sprawy cywilne i gospodarcze.

Czy można sprzedać swój udział bez zgody pozostałych?

Każdy współwłaściciel może co do zasady rozporządzać swoim udziałem we współwłasności bez zgody pozostałych współwłaścicieli – może go sprzedać lub podarować. Inaczej jest przed działem spadku: spadkobierca, który chce rozporządzić udziałem w konkretnej rzeczy należącej do spadku, potrzebuje zgody pozostałych spadkobierców. Sprzedaż udziału bywa rozwiązaniem, gdy współwłaściciele są skonfliktowani, ale zwykle uzyskana cena jest niższa niż przy sprzedaży całej nieruchomości.

Zarząd rzeczą wspólną i spory o korzystanie

Na czynności zwykłego zarządu, np. drobne naprawy czy bieżące opłaty, potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli liczonej według wielkości udziałów. Na czynności przekraczające zwykły zarząd – sprzedaż całej nieruchomości, obciążenie hipoteką, duży remont – potrzebna jest zgoda wszystkich. Gdy jej brak, współwłaściciele, których udziały wynoszą co najmniej połowę, mogą żądać rozstrzygnięcia przez sąd. Każdy współwłaściciel jest uprawniony do współposiadania i korzystania z rzeczy wspólnej w takim zakresie, który da się pogodzić z prawami pozostałych.

Podział domu lub działki w naturze

Podział fizyczny jest możliwy, jeżeli nie sprzeciwia się przepisom ustawy, społeczno-gospodarczemu przeznaczeniu rzeczy i nie pociąga za sobą istotnej zmiany rzeczy lub znacznego zmniejszenia jej wartości. W przypadku domu może to oznaczać ustanowienie odrębnej własności lokali, jeśli spełniają one warunki samodzielności. Przy działkach znaczenie mają m.in. miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego i dostęp do drogi publicznej.

Koszty postępowania

Postępowanie o zniesienie współwłasności toczy się w trybie nieprocesowym. Co do zasady każdy uczestnik ponosi koszty związane ze swoim udziałem w sprawie, a koszty opinii biegłych rozkłada się między uczestników. Ostateczne rozliczenie zależy od przebiegu postępowania i rozstrzygnięcia sądu.

Współwłasność z byłym małżonkiem

Jeżeli wspólna nieruchomość należy do byłych małżonków i nie przeprowadzono jeszcze podziału majątku, właściwą drogą jest zazwyczaj sprawa o podział majątku wspólnego, a nie o zniesienie współwłasności. Więcej informacji znajdziesz na stronie podział majątku – adwokat Łódź.

Jak wygląda współpraca z kancelarią?

  1. Kontakt i umówienie spotkania – telefonicznie pod numerem 504 807 016; konsultacja może odbyć się w kancelarii przy ul. Kilińskiego 166/48 w Łodzi lub online.
  2. Analiza sprawy i dokumentów – omawiamy sytuację, oceniam szanse i ryzyka oraz możliwe rozwiązania.
  3. Plan działania – proponuję strategię, przybliżony harmonogram i zasady wynagrodzenia, zanim podejmiemy dalsze kroki.
  4. Prowadzenie sprawy – przygotowuję pisma, prowadzę negocjacje i reprezentuję klienta przed sądem lub urzędem, informując na bieżąco o postępach.

Najczęstsze pytania o zniesienie współwłasności

Czy można zmusić współwłaściciela do sprzedaży mieszkania?

Nie bezpośrednio, ale każdy współwłaściciel może złożyć wniosek o zniesienie współwłasności. Jeśli innego rozwiązania nie da się zastosować, sąd może zarządzić sprzedaż rzeczy i podział uzyskanej kwoty.

Ile trwa sprawa o zniesienie współwłasności?

Zależy to od stopnia sporu i potrzeby powołania biegłych. Sprawy, w których strony są zgodne, mogą zakończyć się na jednym posiedzeniu, sprawy sporne trwają zwykle dłużej.

Ile kosztuje wniosek o zniesienie współwłasności?

Opłata sądowa wynosi 1000 zł, a przy zgodnym projekcie zniesienia współwłasności 300 zł. Mogą dojść koszty opinii biegłego rzeczoznawcy.

Czy współwłaściciel, który mieszka w mieszkaniu, musi płacić pozostałym?

Współwłaściciel, który korzysta z rzeczy ponad przysługujący mu udział, może być zobowiązany do wynagrodzenia za korzystanie. Takie roszczenia rozlicza się m.in. w postępowaniu o zniesienie współwłasności.

Czy spłaty można rozłożyć na raty?

Tak. Sąd może rozłożyć spłaty na raty płatne w terminie nieprzekraczającym łącznie dziesięciu lat.

Czy mogę sprzedać swój udział w mieszkaniu bez zgody pozostałych współwłaścicieli?

Co do zasady tak – udziałem we współwłasności można rozporządzać samodzielnie. Wyjątek dotyczy udziału w konkretnej rzeczy należącej do spadku przed działem spadku, gdzie potrzebna jest zgoda pozostałych spadkobierców.

Kto ponosi koszty sprawy o zniesienie współwłasności?

Co do zasady każdy uczestnik ponosi koszty związane ze swoim udziałem w sprawie, a koszty biegłych rozkłada się między uczestników. Sąd może jednak rozstrzygnąć o kosztach inaczej.

Czy da się podzielić dom na dwa mieszkania?

Jest to możliwe, jeżeli lokale mogą stanowić samodzielne lokale i podział nie sprzeciwia się przepisom ani przeznaczeniu budynku. W praktyce oznacza to ustanowienie odrębnej własności lokali.

Konsultacja w kancelarii w Łodzi

Kancelaria Adwokacka adwokat Barbara Ziołkiewicz
ul. płk. Jana Kilińskiego 166/48, 90-322 Łódź
tel. 504 807 016
Konsultacje po wcześniejszym umówieniu, również online. Dane kontaktowe

Przewijanie do góry